-
مهاجرت از طریق کار
-
1404-11-27
-
4
-
0
چشمانداز اقتصادی سلطاننشین عمان در سال ۲۰۲۶ تحت تأثیر برنامههای تحول دیجیتال میانمدت و بلندمدت، بهویژه «رؤیت ۲۰۴۰»، دستخوش تغییرات بنیادینی شده است که حرفه مهندسی نرمافزار را در مرکز توجهات استراتژیک قرار میدهد. در این برهه زمانی، عمان دیگر تنها یک اقتصاد مبتنی بر هیدروکربن نیست، بلکه با سرمایهگذاریهای کلان در زیرساختهای فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) که ارزش آن در سال ۲۰۲۶ به حدود 6.42 میلیارد دلار رسیده است، به دنبال جذب نخبگان بینالمللی برای پیشبرد پروژههای هوش مصنوعی، شهرهای هوشمند و اقتصاد سبز است. اهمیت مهندسی نرمافزار در این سال فراتر از کدنویسی ساده رفته و به ابزاری برای حاکمیت داده، امنیت ملی سایبری و بهینهسازی زنجیرههای تأمین در بنادر استراتژیک مانند دقم و صحار تبدیل شده است. برای متخصصان خارجی، بازار کار ۲۰۲۶ عمان ترکیبی از فرصتهای مالی استثنایی به دلیل معافیتهای مالیاتی و چالشهای نظارتی ناشی از سیاستهای سختگیرانه «عمانیسازی» (Omanisation) است که ورود نیروهای تازهکار را محدود و تقاضا برای متخصصان ارشد را به شدت افزایش داده است.
نرخ موفقیت مهاجرت کاری برای مهندسان نرمافزار در سال ۲۰۲۶ به طور مستقیم با سطح تخصص و انطباق مدارک با استانداردهای «انجمن مهندسان عمان» (OSE) گره خورده است. در حالی که دولت عمان بیش از ۲۰۰ عنوان شغلی را برای اتباع خارجی محدود کرده و بر جایگزینی نیروهای بومی تأکید دارد، اما در لایههای تخصصی فناوریهای نوین مانند معماری ابرپایه (Cloud-Native)، توسعه عملیات امنیت (DevSecOps) و هوش مصنوعی مولد، همچنان با کمبود شدید نیروی ماهر مواجه است. آمارهای مهاجرتی نشان میدهند که با وجود کاهش ۱.۳۲ درصدی خالص مهاجرت در سالهای اخیر، تقاضا برای مهندسان در بخش خصوصی با نرخ رشد مرکب سالانه 8.73% همچنان در حال افزایش است، مشروط بر اینکه متقاضی بتواند از سد فرآیندهای دشوار معادلسازی مدارک و تایید صلاحیتهای فنی عبور کند. موفقیت در این مسیر مستلزم درک عمیق از اکوسیستم اداری عمان، از فرآیند «دیتافلو» (DataFlow) گرفته تا دریافت مجوزهای کار از وزارت کار (MoL) است.
بازار فناوری اطلاعات عمان در سال ۲۰۲۶ به بلوغ بیسابقهای رسیده است. دولت با راهاندازی «برنامه ملی هوش مصنوعی و فناوریهای دیجیتال پیشرفته»، بودجههای کلانی را به بخشهای حملونقل، لجستیک و انرژی تزریق کرده است تا از طریق نرمافزارهای مدیریت هوشمند، بهرهوری ملی را افزایش دهد. این رویکرد باعث شده تا تقاضا برای مهندسان نرمافزاری که توانایی کار با ابزارهای توسعه تقویتشده توسط هوش مصنوعی (AI-Augmented Development) را دارند، به یک استاندارد در صنعت تبدیل شود. در این سال، شرکتهای عمانی از سیستمهای مونولیتیک قدیمی به سمت میکروسرویسهای توزیعشده حرکت کردهاند و تسلط بر ابزارهایی مانند Docker، Kubernetes و زیرساخت به عنوان کد (Terraform) برای هر مهندسی که به دنبال استخدام در شرکتهای بزرگ است، ضروری تلقی میشود.
|
شاخصهای بازار کار IT عمان در سال ۲۰۲۶ |
مقدار / نرخ رشد |
|
ارزش کل بازار ICT عمان |
6.42 میلیارد دلار |
|
نرخ رشد مرکب سالانه (CAGR) ۲۰۲۶-۲۰۳۱ |
8.73% |
|
سهم خدمات IT از کل بازار |
34.78% |
|
تعداد فرصتهای شغلی جدید برنامهریزی شده در ۲۰۲۶ |
۶۰,۰۰۰ مورد |
|
سهم بخش خصوصی از اشتغال جدید |
۳۳,۰۰۰ مورد |
روندهای حاکم بر بازار نشان میدهند که امنیت سایبری دیگر یک انتخاب نیست، بلکه به دلیل افزایش تهدیدات دیجیتال، به هسته اصلی چرخههای توسعه نرمافزار (DevSecOps) تبدیل شده است. مهندسانی که دارای دانش در زمینههای حاکمیت داده (Data Governance) و استانداردهای حریم خصوصی هستند، در صدر لیست استخدام شرکتهای فینتک و بخشهای دولتی قرار دارند. همچنین، با توجه به گسترش اینترنت اشیا (IoT) در بنادر و زیرساختهای انرژی، تقاضا برای برنامهنویسان سیستمهای نهفته و متخصصان محاسبات لبه (Edge Computing) با نرخ رشد سالانه 11.98% در حال افزایش است.
تحلیلهای استراتژیک حاکی از آن است که توزیع فرصتهای شغلی در سال ۲۰۲۶ بر اساس نیازهای عملیاتی بخشهای مختلف به شرح زیر است:
استخدام در عمان به عنوان یک تبعه خارجی در سال ۲۰۲۶ تابع قوانین سختگیرانه وزارت کار و پلیس سلطنتی عمان (ROP) است. اولین و مهمترین شرط، داشتن یک پیشنهاد کاری معتبر از یک کارفرمای ثبتشده در عمان است که دارای مجوز استخدام نیروی خارجی (Labor Clearance) باشد. کارفرمایان موظفند ثابت کنند که برای موقعیت شغلی مذکور، هیچ شهروند عمانی واجد شرایطی در سیستم «ساهم» (Sahim) ثبتنام نکرده است.
متقاضیان باید مجموعهای از مدارک را که به تایید مراجع ذیصلاح رسیده است، آماده کنند. بر اساس بهروزرسانیهای قانونی سال ۲۰۲۶، تمامی مدارک باید دارای تاییدیه دیجیتال یا فیزیکی از سفارت عمان در کشور مبدا و وزارت امور خارجه باشند.
|
چکلیست مدارک مورد نیاز |
جزئیات و الزامات |
|
مدرک کارشناسی (یا بالاتر) |
در رشتههای مرتبط (مهندسی کامپیوتر، نرمافزار، IT) |
|
ریزنمرات تحصیلی |
برای فرآیند معادلسازی در وزارت علوم عمان (MoHERI) |
|
گواهی سوابق کاری |
بر روی سربرگ رسمی با ذکر دقیق مسئولیتها و تاریخها |
|
گزارش تاییدیه DataFlow |
تایید اصالت مدارک از منبع اصلی صدور |
|
گواهی عدم سوءپیشینه |
از کشور مبدا (با اعتبار حداقل ۶ ماه) |
|
گواهی سلامت پزشکی |
از مراکز مورد تایید (شامل آزمایشهای HIV، هپاتیت و غیره) |
|
گذرنامه معتبر |
با حداقل ۶ تا ۸ ماه اعتبار از زمان ورود |
شرایط سنی برای دریافت ویزای کار در عمان بین ۲۱ تا ۶۰ سال است. همچنین، در سال ۲۰۲۶، داشتن گواهینامههای بینالمللی مانند AWS Certified Solutions Architect یا Certified Scrum Master به عنوان یک معیار ثانویه اما حیاتی برای تمایز در بازار کار رقابتی عمان شناخته میشود.
ساختار جبران خدمات در عمان در سال ۲۰۲۶ همچنان بر پایه حقوق خالص و بدون مالیات (برای درآمدهای زیر ۴۲,۰۰۰ ریال در سال) استوار است. حقوق مهندسان نرمافزار به شدت تحت تأثیر سطح تجربه، تخصص فنی و نوع شرکت (دولتی، چندملیتی یا محلی) قرار دارد. میانگین حقوق ماهانه در مسقط به دلیل هزینههای بالاتر زندگی، معمولاً ۱۰ تا ۱۵ درصد بیشتر از سایر شهرهاست.
|
سطح تجربه و تخصص |
بازه حقوق ماهانه (ریال عمان - OMR) |
معادل تقریبی سالانه (دلار آمریکا) |
|
تازهکار (۰ تا ۲ سال) |
600−1,000 |
18,700−31,200 |
|
سطح میانی (۳ تا ۵ سال) |
1,200−2,000 |
37,400−62,400 |
|
سطح ارشد (۵ تا ۱۰ سال) |
2,200−3,500 |
68,600−109,200 |
|
مدیر فنی / معمار نرمافزار |
4,000−6,000+ |
124,800−187,200+ |
علاوه بر حقوق پایه، پکیجهای استخدامی در عمان به طور سنتی شامل مزایای رفاهی گستردهای است که هزینههای زندگی را به شدت کاهش میدهد. در سال ۲۰۲۶، با توجه به تورم جهانی، بسیاری از شرکتها این مزایا را در قالب مبالغ نقدی (Allowance) به حقوق اضافه میکنند.
زبان انگلیسی در سال ۲۰۲۶ زبان رسمی دنیای فناوری در عمان است. تقریباً تمامی شرکتهای فعال در حوزه نرمافزار، مستندات، جلسات و کدهای خود را به زبان انگلیسی مدیریت میکنند. با این حال، با توجه به بافت سنتی و دولتی عمان، زبان عربی اهمیت استراتژیک خاص خود را حفظ کرده است.
متقاضیان باید توانایی اثبات مهارتهای زبانی خود را داشته باشند، بهویژه اگر تحصیلات آنها به زبان انگلیسی نبوده است. در محیطهای آکادمیک و فنی عمان، استانداردهای زیر معمولاً پذیرفته میشوند:
اگرچه برای کارهای فنی نیازی به تسلط بر زبان عربی نیست، اما دانستن آن در موارد زیر یک مزیت بزرگ (و گاهی ضروری) است:
عمان از سال ۲۰۲۳ قوانین سختگیرانهای را برای اطمینان از کیفیت نیروی کار مهندسی اعمال کرده است. هر مهندس نرمافزار خارجی پیش از دریافت ویزا یا تمدید آن، باید دو مرحله اصلی تایید صلاحیت را طی کند.
«انجمن مهندسان عمان» (OSE) با همکاری گروه «دیتافلو»، اصالت مدارک تحصیلی و سوابق کاری را مستقیماً از مرجع صادرکننده استعلام میکند. این فرآیند برای جلوگیری از جعل مدارک و تضمین استانداردهای حرفهای است.
برای افرادی که قصد دارند در بخشهای دولتی کار کنند یا تحصیلات خود را در عمان ادامه دهند، معادلسازی مدرک در وزارت آموزش عالی، پژوهش و نوآوری الزامی است.
در سال ۲۰۲۶، سیاستهای ویزای عمان به سمت جذب استعدادهای خاص و در عین حال محافظت از بازار کار محلی حرکت کرده است.
فرآیند از لحظه اپلای تا ورود به مسقط به صورت زنجیرهای و به شرح زیر است:
جستجوی شغل در عمان ۲۰۲۶ ترکیبی از ابزارهای مدرن دیجیتال و روشهای سنتی شبکهسازی است. به دلیل قوانین عمانیسازی، بسیاری از شرکتها ابتدا مشاغل را به صورت داخلی یا از طریق شبکههای نزدیک پر میکنند.
در عمان، آژانسهای استخدام نقش فیلتر اولیه را برای شرکتهای بزرگ ایفا میکنند.
|
نام آژانس استخدام |
حوزه تخصصی |
وبسایت |
|
NES Fircroft |
مهندسی، انرژی و IT |
|
|
AP Technical |
فینتک، بلاکچین و فناوریهای نوین |
|
|
Alliance International |
جذب استعدادهای جهانی و استارتاپها |
|
|
Bahwan IT |
خدمات و راهکارهای جامع ICT در عمان |
|
|
Trinity International |
تأمین نیروی انسانی متخصص فنی |
در فرهنگ کاری عمان، «واسطه» یا همان ارتباطات حرفهای، نقش کلیدی دارد. حضور در رویدادهای فناوری مسقط، عضویت در گروههای تخصصی لینکدین و ارتباط با مهندسان شاغل در شرکتهایی مانند «عمان تل» (Omantel) یا «اریدو» (Ooredoo) میتواند شانس دریافت مصاحبه را تا ۵۰ درصد افزایش دهد.
فرصتهای شغلی برای مهندسان نرمافزار در عمان به طور متوازنی توزیع نشده است و بر اساس خوشههای اقتصادی در چند منطقه کلیدی متمرکز شده است.
مسقط قلب تپنده اقتصاد عمان است و بیش از ۵۳ درصد از درآمدهای بخش تحول دیجیتال در این شهر تولید میشود. اکثر وزارتخانهها، بانکهای مرکزی، و شرکتهای بزرگ فناوری اطلاعات در مناطقی مانند «بوشر»، «القرم» و «العذیبه» مستقر هستند. شهر هوشمند «مدینه العرفان» (Madinat Al Irfan) نیز به عنوان یک قطب جدید برای استارتاپها و شرکتهای تکنولوژی محور در حال گسترش است.
صحار به دلیل وجود بندر استراتژیک و منطقه آزاد، به دنبال مهندسانی است که در زمینههای اتوماسیون صنعتی، مدیریت زنجیره تأمین و نرمافزارهای لجستیک تخصص دارند. شرکتهای فعال در صحار معمولاً حقوقهای رقابتی و هزینههای زندگی پایینتری نسبت به مسقط ارائه میدهند.
صلاله در جنوب عمان، به دلیل آب و هوای خاص و موقعیت جغرافیایی، میزبان مراکز داده (Data Centers) بزرگ و پروژههای گردشگری هوشمند است. هزینه مسکن در صلاله به طور میانگین ۲۰ تا ۳۰ درصد ارزانتر از مسقط است.
منطقه ویژه اقتصادی دقم (SEZAD) به عنوان یک پروژه ملی عظیم، نیازمند مهندسان نرمافزار برای مدیریت زیرساختهای هوشمند، سیستمهای انرژی سبز (هیدروژن) و پلتفرمهای تجارت بینالملل است. کار در دقم معمولاً با پاداشهای دوری از مرکز (Remote Area Allowance) همراه است.
هزینه زندگی در عمان نسبت به همسایگانی چون امارات متحده عربی کمتر است، اما برای حفظ یک سبک زندگی با کیفیت، مدیریت بودجه ضروری است. شاخص هزینه زندگی در عمان حدود ۴۲.۴ تا ۵۱.۰۴ برآورد میشود.
مسکن بزرگترین بخش از بودجه ماهانه را (حدود ۳۵ تا ۴۵ درصد) به خود اختصاص میدهد.
|
نوع مسکن در مسقط |
میانگین اجاره ماهانه (ریال عمان) |
توضیحات |
|
آپارتمان ۱ خوابه (مرکز شهر) |
215−350 |
مناطقی مانند القرم و العذیبه |
|
آپارتمان ۱ خوابه (حومه شهر) |
150−200 |
مناطقی مانند المعبیله |
|
آپارتمان ۳ خوابه (مرکز شهر) |
400−600 |
مناسب برای خانوادهها |
|
ویلا در مناطق لوکس |
800−1,500+ |
مناطقی مانند الموج یا شاطئ القرم |
هزینه مواد غذایی در عمان به دلیل واردات بخش زیادی از محصولات، متوسط است.
|
مورد مصرفی |
میانگین قیمت (ریال عمان) |
معادل دلار |
|
یک وعده غذا در رستوران معمولی |
2−5 |
5−13 |
|
یک وعده غذا در رستوران لوکس |
15−25 |
39−65 |
|
شیر (۱ لیتر) |
0.6−0.7 |
1.7 |
|
تخممرغ (۱۲ عدد) |
1.0−1.1 |
2.7 |
|
نان (۵۰۰ گرم) |
0.4−0.5 |
1.1 |
|
بنزین (۱ لیتر) |
0.24 |
0.62 |
|
شلوار جین (برند متوسط) |
15−20 |
39−52 |
|
کفش ورزشی (نایک/آدیداس) |
30−35 |
78−91 |
تجربیات به اشتراک گذاشته شده در پلتفرمهایی مانند لینکدین، ردیت (r/Oman) و ایکس، تصویری دوگانه از مهاجرت به عمان در سال ۲۰۲۶ ترسیم میکند.
تقریباً تمامی مهاجران بر روی یک نکته توافق دارند: عمان یکی از امنترین و آرامترین کشورهای جهان برای زندگی خانوادگی است. نرخ جرم و جنایت بسیار پایین است و مردم عمان به مهماننوازی و تساهل شهرت دارند. بسیاری از مهندسان نرمافزار از تعادل مناسب میان کار و زندگی (Work-Life Balance) در عمان نسبت به فشارهای کاری در سیلیکون ولی یا لندن ابراز رضایت میکنند.
در شبکههای اجتماعی، بحثهای داغی پیرامون سیاستهای «عمانیسازی» وجود دارد. کاربران ردیت اشاره میکنند که برای مهندسان خارجی با سابقه کمتر از ۴ سال، پیدا کردن کار در عمان تقریباً غیرممکن شده است. همچنین، برخی از مهندسان از بوروکراسی اداری و کندی در فرآیندهای تایید مدارک (بهویژه در OSE) شکایت دارند.
یک روند نگرانکننده که در تحلیلهای سال ۲۰۲۶ دیده میشود، خروج برخی از متخصصان با تجربه از عمان به مقصد عربستان سعودی یا امارات است. دلیل این امر، حقوقهای بالاتر و پروژههای عظیمتری مانند NEOM در عربستان ذکر شده است. با این حال، افرادی که به دنبال آرامش، هزینههای کمتر زندگی و محیطی پایدارتر هستند، عمان را ترجیح میدهند.
مهاجرت به عمان به عنوان مهندس نرمافزار در سال ۲۰۲۶، تصمیمی است که فراتر از یک تغییر شغلی ساده است. این کشور با ارائه محیطی بدون مالیات، امنیت استثنایی و فرصت حضور در پروژههای زیرساختی تحول دیجیتال، مقصدی جذاب برای متخصصان ارشد محسوب میشود. با این حال، موفقیت در این مسیر نیازمند آمادگی کامل برای مواجهه با الزامات قانونی و نظارتی OSE و وزارت کار است.
برای کسانی که قصد دارند در سال ۲۰۲۶ وارد این بازار شوند، توصیه میشود که تمرکز خود را بر روی فناوریهای «لبه» مانند هوش مصنوعی مولد، رایانش ابری و امنیت سایبری معطوف کنند، زیرا این حوزهها از سیاستهای عمومی جایگزینی نیروی کار مستثنی بوده و با بالاترین نرخهای حقوقی جذب میشوند. همچنین، استفاده از آژانسهای استخدام معتبر و بهینهسازی حضور در شبکههای حرفهای مانند لینکدین، کلید عبور از سد فیلترهای استخدامی در سلطاننشین عمان خواهد بود. عمان در سال ۲۰۲۶، پلی است میان ثبات سنتهای گذشته و نوآوریهای آینده، و برای مهندسان نرمافزار، این به معنای فرصتی برای اثرگذاری در مقیاس ملی است.
ثبت دیدگاه جدید
0 دیدگاه